Een reis maak je niet om enkel een souvenir te kopen, maar om te voelen, te begrijpen en soms ook om jezelf een beetje terug te vinden.

REIS NAAR IVOORKUST -
TUSSEN EMOTIE EN REALITEIT

Een rollercoaster aan gevoelens

Boeiende reis. Veel emoties door elkaar: vreugde, verdriet… schrijnende taferelen, armoede alom.

Na de eerste dag dacht ik al: amai… dit zal niet echt mijn reis worden, denk ik. Zoveel armoede. Mijn papahart deed al pijn als ik al die kindjes en tieners gewoon op straat zag. Wachtend op wat de dag zou brengen…

Misschien zijn ze ergens wel gelukkig, wie weet. Zelfs zonder echt contact te hebben gehad. Gewoon vanuit het perspectief van de hele tijd in die bus te zitten, kijkend naar hun wereld.

Ik dacht vaak aan thuis. Aan mijn eigen dochter vooral. En hoe goed wij het eigenlijk hebben.

Gelukkig keerde dat gevoel tijdens de reis meermaals om en kreeg ik het gaandeweg in een ander perspectief.

Dag 1: VERTREK – ARRIVAL DAY

Afspraak in Zaventem, vlucht naar Abidjan.

Helemaal zenuwachtig om met collega-chocolatiers – die ik nog niet had ontmoet – een reis te maken. Veel nieuwsgierigheid, maar ook veel vragen. CacaoTrace… ja, oké. We werken al samen sinds onze start in 2017. Het verhaal kende ik. Maar wat brengt dit nu écht in beweging? Dat gingen we samen uitzoeken. Eenmaal aangekomen voelde ik al dat dit geen gewone reis zou worden.
De eerste indrukken kwamen binnen. En die waren zwaar.

Dag 2: TRAVEL DAY

Reis van Abidjan naar San Pedro. Een lange rit. Uren kijken door het raam. Zoveel armoede. Tijdens het passeren van huizen en straten zag je het dagelijkse leven in de dorpen. Mijn papahart deed pijn bij het zien van al die kinderen en tieners op straat. Wachtend op wat de dag brengt… Misschien zijn ze ergens wel gelukkig, wie weet. Maar dat is moeilijk in te schatten als je er gewoon voorbij rijdt. Ik dacht vaak aan thuis. Aan mijn eigen dochter. En hoe goed wij het in feite hebben.

Ik keek er eerlijk gezegd tegenop om de dag erna naar het cacaoveld te gaan. Tot dan had ik nog niet veel gedaan: gevlogen, hotel, eten, slapen… en vijf uur in de bus naar het tweede hotel in San Pedro.

Schrijnend hoe de mensen daar (moeten) leven.
Misschien heeft het deels met mentaliteit te maken, maar daar zie je zo door: de kansen zijn gewoon veel kleiner dan de kansen die wij hebben. Ik heb vaak gehad dat ik bijna moest wenen.
Omdat ik daar als ‘rijke’ blanke man gewoon even kwam kijken hoe zij leven. Ik weet dat het vooral is om de plantages te bezoeken.
Maar toch… misschien voelt dat voor hen anders aan.

We kregen ook een introductie over duurzaamheid en het CacaoTrace-programma. Dat deed me er meteen weer aan denken waarvoor we het allemaal doen. Ik geloof enorm dat dit project een verschil maakt voor de mensen die we daardoor kunnen steunen.

Dag 3: FARMING DAY

Met onze persoonlijke gidsen, die daar ter plaatse wonen, trokken we met een konvooi naar de farmer community. Eerst gingen we naar een loods voor een formeel en kort gesprek. Dit om de toestemming te krijgen om de plantage te bezoeken.

Aangekomen kregen we een uitgebreide uitleg over hoe de oogst in elkaar zit. We mochten ook zelf aan de slag… maar wat was dat een tegenvaller.

Wat een kleine oogst voor alle arbeid die we als groep verrichtten.

Natuurlijk kwam dit ook doordat het laagseizoen was, maar toch… het zette alles wel in perspectief.

In de namiddag konden we even vrij verkennen.

Ik koos ervoor om te wandelen door de ‘stad’.
Ik wilde zoveel mogelijk zien van de plek waar ik was.

We kwamen een stadsschool tegen die er van buitenaf best oké uitzag.

Dat maakte me benieuwd naar wat we later nog zouden zien.

We liepen tussen de bomen, op zoek naar rijpe cabosses. Genieten van de natuur, maar tegelijk beseffen hoe afhankelijk alles is van die ene vrucht. Eenmaal verzameld gingen we verder: het openen van de cacaovrucht. Alles gebeurt nog met de hand. Tijdens het openen wordt met veel zorg gewerkt om de kwaliteit te garanderen voor onze CacaoTrace-chocolade. Even tussendoor leerde ik ook bij:
CacaoTrace staat niet alleen voor een ‘eerlijk’ label, maar ook voor een kwaliteitslabel. Boeren die hiervoor kiezen, worden extra beloond. En daar doen ze het ook voor. Het is een echte wisselwerking: Great Taste, Doing Good.

Na onze inspanningen werd alles gewogen.

Eerlijk? Schrijnend.
Mocht dit het loon in België zijn… letterlijk een peulschil.

Gelukkig wordt er daar anders gerekend.

Dag 4: COMMUNITY DAY

VOORMIDDAG

We gingen op bezoek in een community waar we uitgenodigd waren door het dorpshoofd. We werden ontvangen door zingende en dansende vrouwen.

We kregen een soort ontvangstritueel waarbij het dorpshoofd en onze woordvoerder elkaar begroetten. We kregen traditionele kledij en werden uitgenodigd om mee te vieren en te dansen.

De sfeer zat goed.

Daarna kregen we toestemming om verder het dorp in te gaan.

We bezochten de materniteit die mee gebouwd werd dankzij CacaoTrace.

Er waren twee gebouwen: een oud en een nieuw.

Het nieuwe werd gebouwd met de middelen van het project.

Wat me vooral bijbleef: de community beslist zelf waar het geld naartoe gaat.

Niet gewoon extra loon, maar investeren in wat écht nodig is.

Hier: zorg voor moeder en kind. Voor, tijdens en na de zwangerschap.

opvolging
bewustmaking
anticonceptie
vaccinatie bij baby’s

Wat vroeger weinig gebeurde, is nu vanzelfsprekend geworden.

Even met beide voeten op de grond: dit is niet zoals bij ons.

Geen luxe. Geen fancy bedden. Maar de basis is er. En dat is wat telt.

Zelfs zonnepanelen en batterijen om stroom te garanderen.

Een grote koelkast — niet voor frisdrank, maar voor medicijnen.

En vooral: minder sterfgevallen bij geboorte. Dat kwam echt binnen.

Dag 4: COMMUNITY DAY

NAMIDDAG

We bezochten een naoogstcentrum waar de bonen gefermenteerd worden. Onze bonen van de dag ervoor waren daar ook aangekomen. Dit is een stap die veel producenten overslaan.
Waarom doen wij dit wel? Voor kwaliteit. Maar ook: extra werk betekent extra jobs en inkomen.

Elke stap wordt gecontroleerd en getrieerd: oogsten → fermenteren → drogen → opslaan → traceren

CacaoTrace doet zijn naam alle eer aan.

’s Avonds kregen we te horen wat onze oogst had opgebracht:
500 Afrikaanse frank– €0,77.

We kregen dit symbolisch mee.
Confronterend.

Dag 5: WATERTOREN EN SCHOOL

Alweer een warm ontvangst in de community. We bezochten een dorp waar ze gekozen hadden voor een watertoren.

Dankzij moderne installaties en zonnepanelen hebben ze nu stromend water wanneer ze het nodig hebben.

Door sensibilisering blijven kinderen thuis van het werk. Kinderarbeid vermindert. Door extra inkomsten kunnen boeren iemand betalen in plaats van hun kinderen te laten meewerken.

Daarna bezochten we de school.

3 hoofdgebouwen en 4 kleinere gebouwen.
4 leerkrachten, waaronder de directeur.

Maar de mogelijkheden zijn er:

boeken
boekentassen
middageten

Alles gratis voor de kinderen.

Nog iets dat me bijbleef:

Ik zag een meisje in een blauw kleedje. Het deed me denken aan Elsa, het kleedje van mijn dochter. Maar dan versleten, vuil, gebruikt.

Dat contrast… dat deed iets met mij.

Vergelijken deed ik vaak:
werk, gezondheid, infrastructuur, wegen, auto’s, gebouwen…

Maar vooral de kinderen. Zoveel armoede. Mijn papahart deed telkens opnieuw pijn.

We keerden terug naar Abidjan. Een busrit van vijf uur… die maar net het einde haalde.

Dag 6: DEPARTURE DAY

We bezochten een chocoladefabriek waar producten voor Puratos worden gemaakt.

We kregen uitleg over processen en chocolade.

Op het einde volgde nog een infomoment over de verschillende origines en soorten chocolade van Belcolade, uiteraard met het CacaoTrace-label.

Als chocolatier voelde ik trots, want ik zag mijn verpakking ertussen staan als voorbeeld.

Voor vertrek naar de luchthaven bezochten we nog een lokale markt.

WE KOCHTEN SOUVENIRS

Maar het mooiste souvenir…
is niet wat ik daar gekocht heb.

Het is wat ik heb meegemaakt.
Wat ik heb gezien.
Wat ik heb mogen beleven.

Blij. Echt blij dat ik dit heb mogen, kunnen

— en ook willen doen.

Op voorhand weet je niet wat zo’n reis met je zal doen. Ter plaatse, tijdens de reis, maar vooral nadien. Bij het thuiskomen. Bij het terugdenken.

Sommige zogezegd belangrijke dingen zijn achteraf minder belangrijk.
Sommige maar even… maar andere kan ik nu echt beter relativeren.

Deze reis was wat ze was, dankzij de mensen die ze mee hebben gedragen.

Een oprechte dank aan Alexis, Margaux, Laurence en Rudy van Puratos.
Jullie waren niet zomaar aanwezig — jullie waren onze gidsen, onze houvast doorheen de reis.

Dankzij jullie werd dit geen gewone trip, maar een verhaal.
Een verhaal met duiding, met context, met betekenis.
Jullie hebben deze reis niet alleen georganiseerd, maar ook echt gedragen.

Daarnaast ook een warme dank aan alle collega-chocolatiers die mee waren:
Axelle, Kathleen, Lorent, Ashley, Hans, Nico, Britt, Pierre en Tom.

Samen hebben we dit beleefd.

Samen hebben we gekeken, geluisterd, geleerd… en soms ook gewoon even stil geweest.

Dat maakt zo’n reis des te sterker.